صنعت دارو، بهعنوان نبض حیاتی نظام سلامت هر کشوری، این روزها در ایران با فشارهای اقتصادی و عملیاتی بیسابقهای دستوپنج نرم میکند. مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو، در نشست اخیر خیرین سلامت، پرده از واقعیتهای اقتصادی این حوزه برداشت که نشاندهنده نیاز به تصمیمات استراتژیک در این بخش است.
ارقام کلان: ارزبری ۵ میلیارد دلاری
سالانه حدود ۵ میلیارد دلار ارز برای تأمین دارو و تجهیزات پزشکی کشور اختصاص مییابد. از این میزان، بخش عمدهای با ارز ترجیحی تأمین شده و ۱.۵ میلیارد دلار آن از ارز غیرترجیحی بوده است. چالش اصلی زمانی آشکار میشود که بدانیم اختلاف نرخ ارز در بودجه بیمهها بهطور کامل پیشبینی نشده است. این شکاف قیمتی، توان بیمهها را برای پوشش هزینههای دارو محدود کرده و تولیدکنندگان را در معرض خطر توقف فعالیت قرار داده است.
ایستادگی در برابر آسیبهای “جنگ رمضان”
صنعت دارویی کشور در جریان حوادث موسوم به «جنگ رمضان» متحمل ضربات جدی شد. از ۴۴ شرکت دارویی و تجهیزاتی که دچار آسیب شدند، برخی از آنها از خسارتهای جزئی تا تخریب کامل (مانند واحد تولیدی توفیق دارو) را تجربه کردند. با این حال، روحیه تابآوری صنعتگران دارویی ستودنی بوده است؛ به طوری که حتی پس از چندین بار آسیب، مجموعهها بازسازی شده و به چرخه تولید بازگشتند. با وجود محدودیت در تأمین مواد اولیه پتروشیمی و افزایش هزینههای حملونقل (تغییر از مسیر دریایی به هوایی)، بخش خصوصی تلاش کرده است تا مانع از خروج داروها از مدار تولید شود.
چرا اصلاح قیمت دارو مطرح است؟
رئیس سازمان غذا و دارو صراحتاً اعلام کرد که برای جلوگیری از توقف فعالیت صنعت، «اصلاح قیمت دارو» یک ضرورت است. اما با رشد تنها ۳۰ درصدی بودجه بیمهها، این نگرانی وجود دارد که فشار این اصلاح قیمت مستقیماً بر دوش بیماران بیفتد.
نقش کلیدی خیرین سلامت
در این شرایط بحرانی، دسترسی به دارو نباید برای بیماران به چالش بزرگی تبدیل شود. مشارکت خیرین در حوزه سلامت، اکنون بیش از هر زمان دیگری حیاتی است تا بخشی از فشار اقتصادیِ ناشی از هزینههای تولید و زنجیره تأمین، از شانههای بیماران برداشته شود.